Przedmiot socjologii i jej podział cz. 4

Szczegółowa socjologia rozpada się na dwie części, które odpowiadają z jednej strony statyce i dynamice w kinematyce, z drugiej zaś strony anatomii i fizjologii w biologii. Statyka społeczna – zachowuję nazwy nadane przez Augusta Comte:a jako niemal powszechnie dziś przez socjologów przyjęte – odpowiada kinematycznej dlatego, że bada organizm społeczny w takim stanie, w jakim w danej chwili nam się przedstawia, tj. w stanie równowagi składowych jego części i czynności; odpowiada zaś anatomii dla tego, że zajmuje się przeważnie ustrojem społecznym, jego organami i składowymi żywiołami. Dynamika społeczna przypomina kinematyczną z tego powodu, że bada organizm społeczny w jego rozwoju postępowym i wstecznym, od chwili powstania onego do rozkwitu największego sił, od stanu krzepkości i zdrowia do upadku, w nieustannym przeobrażaniu się części i odpowiednich przemianach całości, słowem w odbywającym się ruchu rozwojowym; ma zaś z fizjologią to wspólne, że zajmuje się głównie życiem społecznym, rozmaitymi jego funkcjami, stronami i postaciami, oraz wzajemną ich od siebie zawisłością.

Mamy więc trzy główne działy: 1) Ogólną socjologię, 2) statykę i 3) dynamikę społeczną. Każda z tych części da się znowu rozłożyć, odpowiednio do swego przedmiotu, na mniejsze podziały.